Đó là lý do khiến bảo tàng Dân tộc học và bảo tàng Phụ nữ Việt Nam (Hà Nội) cùng bảo tồn Chứng tích chiến tranh (TP.HCM) được trang web về du lịch uy tín nhất thế giới bình chọn là những bảo tàng hấp dẫn nhất châu Á. “Không có bảo tồn này không có lợi thế của mình, vấn đề là làm sao phát hiện và phát huy nó. Làm bảo tàng phải đau đáu, trằn trọc lắm chứ không thì cứ bày ra mấy hiện vật để đó thì làm sao hút khách được” - Giám đốc bảo tồn Dân tộc học Võ Quang Trọng khai mạc cuộc chuyện trò như thế. Thổi hồn vào hiện vật Sinh sau đẻ muộn lại không có được lợi thế về vị trí như nhiều bảo tồn khác ở Hà Nội nhưngbảo tàng Dân tộc họcđã hai lần được trang web TripAdvisor vinh danh. Theo ông Trọng, thành công này có được là nhờ bảo tàng đã biết thổi hồn vào những hiện vật tĩnh. Khi mới nhận nhiệm vụ, ông cũng đã tổ chức các chương trình, trò chơi dân gian theo chuyên đề, tuy nhiên khách đến rất ít, loáng thoáng chưa đầy 10 người. Để tìm hiểu nguyên do, ông đã hỏi chuyện rất nhiều du khách, từ đó rút ra phải tìm cách đưa được các chủ thể văn hóa dự vào các hoạt động của bảo tàng. Thêm vào đó, thời gian mở các chuyên đề cũng được tính tình lại, bỏ luôn việc thu phí khi vào xem. “Rất bất thần, từ khi chúng tôi chuyển lịch các chuyên đề vào thứ Bảy và Chủ nhật, đổi thay cách thức trình bày… thì khách đông hơn hẳn. Cứ cuối tuần là khách lại đổ về” - ông Trọng chia sẻ. Học sinh tham quan trong một chuyên đề của bảo tàng Dân tộc học (Hà Nội). Ảnh: HỒ VIẾT THỊNH Chủ thể văn hóa mà ông Trọng đề cập ở đây là việc đưa những nghệ quần chúng gian, những người dân từ chính cộng đồng của họ vào bảo tàng. Có lần bảo tồn đã đón một nhóm thợ từ cộng đồng xuống để họ tự xây nhà của dân tộc mình trong bảo tàng. Những phường múa rối nước cũng được bảo tồn cho xe đón về trình diễn theo chuyên đề một mực. “Chúng tôi mất nửa tỉ một năm để nuôi các phường múa rối. Một số trò chơi dân gian cũng được chúng tôi đưa vào. Các nghệ nhân thực hiện việc làm những đồ chơi ấy trước mặt khách tham quan, giao lưu với khách và hướng dẫn họ làm những công việc ấy” - ông Trọng nói. Cố kỉnh này của bảo tàng Dân tộc học đã phát huy hiệu quả: Số khách tăng lên. Đến hiện nay ông Trọng đã kiêu hãnh gọi bảo tàng này là “bảo tồn đa dạng và sinh động của các loại hình văn hóa phi vật thể”. Quý trọng cá tính sáng tạo từ chính nhân lực của mình, tuy nhiên theo ông Trọng thì “Đừng bao giờ tự khoe mình có thể làm được mọi việc”. Với nhận thức đó, bảo tàng Dân tộc học thẳng tuột có sự chỉ dẫn của các chuyên gia nước ngoài, tổ chức nghiên cứu, bổ sung thêm tri thức cho các hiện vật, nhờ vậy mà không tạo sự nhàm cho khách tham quan. Đa dạng các chuyên đề Cũng giống như bảo tồn Dân tộc học, việc tổ chức các chuyên đề cũng là một trong những nguyên tố quan trọng giúpbảo tồn đàn bà Việt Namđược TripAdvisor bình chọn là “một trong những điểm tham quan quyến rũ nhất Việt Nam”. San sớt thành công của mình, bà Nguyễn Thị Bích Vân, Giám đốc bảo tồn, cho biết bằng việc đổi thay cách trưng bày, tăng cường chuyên đề cũng như công tác giới thiệu, tuyên truyền, chỉ riêng trong ba tháng đầu năm 2013, lượng vé tham quan của bảo tàng bán ra đạt 150.000 lượt, bằng cả năm 2012. “Trước đây, bảo tồn nữ giới Việt Nam chỉ có lượng khách rất khiêm tốn, 50-70 khách/ngày. Từ đó, vơ ban lãnh đạo bảo tàng đã quyết định “bắt đầu toàn bộ lại từ đầu với những chiến lược hoàn toàn mới”, mà việc trước tiên là thay đổi diện mạo bấy lâu”. Việc đổi mới được bảo tàng thực hiện bằng cách gửi cán bộ đi đào tạo thêm ở nước ngoài, sau đó là đổi mới hệ thống trưng bày với đề nghị bắt mắt và đương đại nhất có thể. Cụ thể, chỉ riêng chuyên đề về gian trưng bày tín ngưỡng thờ Mẫu “được đầu tư và phát triển trong hai năm rưỡi”. Ngoài hệ thống trưng bày bộc trực, bảo tàng còn kết hợp với các tổ chức tầng lớp, tổ chức phi chính phủ và quốc tế… tổ chức trưng bày các chuyên đề phản ảnh cuộc sống đương đại, biểu đạt ngôn ngữ của cộng đồng, đặc biệt là những nhóm đàn bà trong tầng lớp như trưng bày ảnh về thân phận, căn số của những Phụ nữ có cảnh đời trái ngang, thiệt thòi, những Phụ nữ bán hàng rong hoặc sống tại các khu ổ chuột… Phục vụ tận tâm Theo giám đốc bảo tàng Dân tộc học, để duy trì các chuyên đề thẳng tính như thế, bảo tàng cũng phải tự chi một số tiền không nhỏ nhưng vẫn theo phương thức “lấy nó nuôi nó”. Tuy nhiên, bảo tồn vẫn phải bảo đảm đích phi lợi nhuận, nếu không sẽ đi chệch mục đích. Bằng cách này, bảo tồn đã cân đối được các hoạt động và nâng cao chất lượng các chuyên đề. Cùng với việc đổi mới hoạt động trưng bày, giới thiệu… thì thái độ đối với khách tham quan cũng được chú trọng. Nếu bảo tàng nữ giới Việt Nam đề cao tiêu chí: “Dù chỉ một người khách lẻ đến bảo tàng cũng được phục vụ chu đáo, tận tâm” thì bảo tàng Dân tộc học lại phục vụ khách với tiêu chí: “An toàn, hiểu biết, Tôn trọng khách”. “Trước đây ở bảo tồn vẫn có hiện tượng đánh cắp. Sau này tôi lập ra một số tổ phản ứng nhanh, mỗi tổ ba người trực tính có mặt ở chỗ đông người, chú ý quan sát, thấy đối tượng khả nghi là ập vào khống chế ngay. Bởi vậy mà tình trạng này đã giảm đi rất nhiều, du khách yên tâm hơn khi vào bảo tồn” - ông Trọng cho biết.
VIẾT THỊNH |
Thứ Bảy, 3 tháng 8, 2013
Để bảo tồn không cập nhật chỉ là nơi giải trí
Đăng ký:
Đăng Nhận xét (Atom)
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét