Thôn nghèo lũ lượt bỏ đồng ruộng lao vào "bão vàng"

Náo loạn vì tin đồn có mỏ vàng Chưa khi nào người dân thôn Ngành lại cảnh giác với người lạ mặt như bây giờ. Sự xuất hiện của chúng tôi tại đây được người dân tiếp đón bằng những ánh mắt nghi ngờ và không quên hỏi "đến đây có việc gì?". Không cảnh giác sao được khi những viên đá lăn lóc trên đường kia giờ bỗng trở thành niềm hy vọng đổi đời? Không cảnh giác sao được khi liên tục có nhóm người lạ mặt vào đây vơ vét đất đá? Khi biết chúng tôi đã liên hệ qua chính quyền đến công tác, anh Nguyễn Văn Hoàn (người dân thôn Ngành) kín hở nói: "Tin có vàng đồn khắp làng, khắp xóm, mọi người kéo nhau đi nhặt đất đá của công trình để đãi. Cũng có người được vàng nên tin đồn rất nhanh ra bên ngoài, bọn đầu gấu thỉnh thoảng lại cho người về đây đấy. Chúng tôi sợ nhưng cũng phải bảo vệ cho bằng được, vì mỏ này là của dân xóm Ngành mà". Sở dĩ có chuyện người dân thôn Ngành đổ xô đi mót vàng là vì trong quá trình thi công công trình đập hồ Ngành trên địa bàn của xóm đã phát hiện một vỉa đá nghi có vàng. Và kể từ khi đó, đơn vị thi công đã không đẩy nhanh tiến độ thi công như trước mà lại tập trung các loại phương tiện, máy móc xúc đất mang đi nơi khác. Chính sự không rõ ràng của đơn vị thi công càng làm cho người dân có thêm niềm tin trong đất có vàng và khiến họ trở nên bức xúc, bởi đơn vị thi công này đã không làm đúng như cam kết trước đó là chỉ đổ đất trong vòng bán kính 2km tính từ công trường. Ông Nguyễn Quang Thịnh, Bí thư chi bộ thôn Ngành cho biết: "Đơn vị thi công đã chở rất nhiều xe đất ra khỏi địa bàn mà không bị cơ quan chức năng ngăn cản càng khiến bà con trở nên bức xúc. Họ càng bức xúc hơn khi có nhiều nhóm đối tượng xã hội đen xăm trổ đầy mình đến nơi công trình đang thi công dọa nạt và ngăn cấm bà con không được bén mảng tới vỉa đá nghi có vàng". Thực tế đã có một số người ở xóm Ngành nhặt được vàng cám bám trên những cục đá hay đãi vảy vàng từ đất đem bán non cho các chủ tiệm vàng. Người này theo người kia, bỗng chốc cả thôn Ngành hàng nghìn hộ dân không còn ai thiết tha với nương rẫy, làm thuê mà rủ nhau lũ lượt đi đào, đãi, mót vàng. Ban đầu, nhiều người dân chỉ mót vàng ven khu vực công trường đang thi công. Sau họ bảo nhau, đêm đến đi xúc đất lên những xe cải tiến rồi hì hụi chở về vườn, về sân. Sáng ra sẽ đào đãi ngay tại nhà, như thế sẽ hiệu quả hơn. Từ cơn sốt "mót vàng" ấy đã xuất hiện những đầu nậu về tận thôn Ngành để thu gom, mua những vảy vàng mà bà con mót được. Nhiều người còn đầu tư tiền mua máy nghiền đá thành bột để đãi vàng. ''Xã hội đen'' xuất hiện, an ninh bị đe dọa Cơn sốt mót vàng không chỉ dừng lại ở thôn Ngành mà nó đã lan nhanh như một đại dịch. Những người lạ mặt, những kẻ xăm trổ đầy mình không biết từ đâu đến tranh giành lãnh địa, dọa nạt và không cho người dân nơi đây được bén mảng đến công trường thi công. Chính điều này đã tạo nên mâu thuẫn giữa những người bản địa và những kẻ lạ mặt. Đỉnh điểm của sự mẫu thuẫn này là cuộc hỗn chiến bằng súng, dao, kiếm. Những hòn đá thế này mang bao hy vọng đổi đời. Ông Nguyễn Văn Ăm, Trưởng Công an xã Tiến Sơn cho biết: "Vào khoảng 9 giờ tối 21/6/2013, lực lượng Công an xã lên công trường nắm tình hình để lên kế hoạch trông coi. Vừa tập trung lực lượng thì có hai xe con, chúng tôi nghĩ đấy là xe của đơn vị thi công. Họ lên rồi lại đi ngay, nhưng chỉ khoảng 5 phút sau lại thấy quay lại. Rồi từ chỗ hai chiếc xe ấy phát ra ba tiếng súng nổ long trời. Một số người dân có mặt ở đó đã dùng đất, đá ném vào hai xe đó". Những tiếng súng nổ chát chúa cùng với tiếng hò hét, đuổi nhau rầm rập trong đêm đã khiến xóm Ngành trở nên hỗn loạn. Sau vụ đụng độ ấy Ủy ban nhân dân xã Tiến Sơn đã có ý kiến xin với công an huyện Lương Sơn điều động lực lượng về thôn Ngành để đảm bảo tình hình an ninh trật tự của địa phương. Công an huyện Lương Sơn đã ra quyết định tạm thời đình chỉ thi công công trình đập hồ Ngành để làm rõ sự việc. Tuy nhiên, sau khi công trình được phép thi công trở lại vào đầu tháng 7 thì hai nhóm đối tượng lạ mặt lại xuất hiện và tiếp tục dùng dao, kiếm để hăm dọa bà con tranh giành xe chở đất. Dân xóm Ngành đã tập hợp nhau lại bao vây hai nhóm đối tượng. Một cuộc hỗn chiến lớn lại xảy ra. Lần này, Công an xã phối hợp với Công an huyện đã bắt được 11 đối tượng ngoài địa bàn cùng với nhiều hung khí mang theo. Bỏ mặc đồng áng theo giấc mơ vàng Không ai biết số vàng mà người dân thôn Ngành mót được là bao nhiêu nhưng những hệ lụy mà nó kéo theo thì nhìn thấy rõ. Nhiều tháng nay bà con nơi đây đã không còn tha thiết với ruộng đồng, nương rẫy. Thậm chí kể cả khi vụ cấy đến người ta cũng chẳng buồn đi cấy cho kịp thời vụ. Người người, nhà nhà lũ lượt kéo nhau đi mót vàng. Xóm nghèo tan hoang sau tin đồn có vàng. Chúng tôi về thôn Ngành đúng vào hôm trời mưa tầm tã. Con đường đất đỏ, lối vào công trường thi công bùn ngập tới mắt cá chân. Nhưng những dòng người đổ về nơi ấy vẫn đông như trẩy hội. Ai cũng muốn tìm kiếm cho mình một giấc mơ vàng, một cơ hội thoát nghèo nhanh chóng. Có người nhặt những viên đá có màu sắc lạ như màu trắng, màu đỏ gan gà và những viên có rãnh xẻ sâu với hy vọng có vảy vàng trong đó. Có người lại cặm cụi xúc từng sàng đất mang xuống lòng hồ để đãi những mong tìm được vàng cám. Những con người ấy cứ miệt mài tìm kiếm từ sáng sớm cho đến khi mặt trời xuống núi họ mới lục tục kéo nhau về. Ngày ngày trôi qua họ không thôi hy vọng. Nếu một ai đó trong xóm nhặt được cục đá có vàng thì càng khiến bà con nơi đây có thêm động lực và niềm tin để theo đuổi giấc mộng vàng. Anh Nguyễn Văn Minh, sinh viên đại học Quản trị kinh doanh vừa tốt nghiệp ra trường, trong lúc chưa xin được việc làm, thấy bà con ồ ạt kéo nhau đi mót vàng cũng nhập hội. Anh Minh chia sẻ: "Tốt nghiệp mà chưa xin được việc làm, về thấy bà con đi mót vàng ác quá tôi cũng đi theo. Thế mà cũng nhặt được cục đá có vàng cám ở trong bán được hai triệu rưỡi đấy". Có lẽ ở thôn Ngành những người dửng dưng trước cơn sốt mót vàng như anh Nguyễn Văn Trường không nhiều. Bởi theo anh Trường thì: "Nếu ai đi mót mà cũng được cả thì cái xóm này giàu to rồi". Nói rồi anh Trường giơ tay chỉ ra phía vườn nhà mình, nơi có hàng chục con người đang hì hục đào bới từng cục nghi có vàng rồi cho vào tải. Anh bảo: "Trước nhà tôi có xin chục xe đất chở từ công trường về để san lấp mặt bằng. Tất nhiên là xin từ cái hồi người ta chưa nghi có vàng. Giờ bà con thấy thế nên thường xuyên đến đây để đào bới, mót vàng". Trưởng thôn Ngành, anh Nguyễn Văn Thỏa lo lắng: "Không biết đến bao giờ thì cái sự mót vàng này mới kết thúc. Cứ thế này mãi thì chả ai còn đoái hoài gì đến đồng áng nữa. Vàng đâu chưa thấy nhưng chết đói vì không cày cấy là điều rất có thể sẽ xảy ra". Nhìn đám đông lầm lũi đội mưa gió đào xới từng mảng đất, nhặt từng viên đá với biết bao hy vọng mong manh khiến chúng tôi bị ám ảnh. Liệu rồi sẽ có bao nhiêu con người trong số ấy may mắn mót được vàng như tin đồn? Và ai dám chắc trong quá trình dài tìm kiếm, giành giật cơ hội cho mình lại không có chuyện gì đáng tiếc xảy ra? Đề nghị các cơ quan chức năng của huyện Lương Sơn và tỉnh Hòa Bình cho kiểm tra vụ việc này, nếu đúng có vàng như dân nói thì có biện pháp quản lý, bảo vệ tài nguyên quốc gia, đảm bảo an ninh trật tự nơi đây. Ông Nguyễn Văn Ăm, Trưởng Công an xã Tiến Sơn: Đúng là có chuyện người dân đào được vàng tại khu vực đập hồ Ngành. Nhưng do người nọ đồn người kia chứ thực chất không có thống kê nào chính xác là người dân đào được bao nhiêu vàng. Sau khi có những nhóm giang hồ đến đây nổ súng, quậy phá, chúng tôi đã tăng cường lực lượng, phối hợp cùng Công an huyện Lương Sơn liên tục tuần tra tại khu vực đó để đảm bảo an ninh. Chúng tôi đã có những buổi nói chuyện với người dân tại xóm Ngành là không nên bỏ bê công việc đồng áng vì vàng. Hơn nữa nếu có thấy nhóm người lạ mặt đến chở đất đá thì phải báo ngay cho Công an xã hoặc huyện Lương Sơn. Tuyệt đối không được hô hào mọi người trong xóm đánh nhau. Đây là công trình thủy lợi của nhà nước nên chúng tôi sẽ phải đảm bảo an ninh trật tự không để làm ảnh hưởng đến tiến độ thi công. Đề nghị cấp trên phối hợp chỉ đạo để chúng tôi hoàn thành nhiệm vụ.